321 Share

HURMA ÇEKİRDEĞİNİN İŞLEVSELLİĞİ GÜN GEÇTİKÇE ARTIYOR

İrem KETENCİ3 ay önce



ÖZET: 

 Hurma çekirdeği çok zengin bir gıda lifi, fenolik madde ve antioksidan kaynağıdır. Çekirdekler beslenmede potansiyel ucuz lif ve antioksidan kaynağı olarak düşünülebilir. Bu itibarla tohumlar fonksiyonel gıda katkı maddesi olarak kullanılabilmektedirler. Araplarda çekirdekler öğütülüp kafeinsiz kahve olarak tüketilmektedir. Bunun dışında çekirdekler atık olarak kabul edilmekte ve hayvan yemi olarak değerlendirilmektedir. 

 


HURMA ÇEKİRDEĞİ 

 

 Son yıllarda düşük kalorili, az yağlı, düşük kolestrollü gıdalarla birlikte sağlık üzerine pozitif etkiler oluşturmayı sağlayan fonksiyonel gıdalara olan talepler artış göstermiştir. Bu konudaki önemli bir gelişme de diyet lif katkılı ürünlerde olmuştur. Diyet liflerin gıdalarda kullanımıyla fonksiyonel özelliği arttırılmış ürünler elde edilmektedir. Diyet lifi, ince bağırsakta sindirilemeyen kalın bağırsakta fermente olan sağlık için gerekli bir grup gıda bileşenidir. Diyet lifleri kabızlık, hemoroit, kalın bağırsak kanseri, obezite, kalp damar hastalıkları gibi birçok hastalıkların tedavisinde ve önlenmesinde kullanıldığı gibi gıdalardaki fonksiyonel etkileri de dikkat çekicidir. 

 

 Bu diyet liflerinden artık ilk akla gelenlerden biri hurma çekirdeğidir. Büyük ölçüde günlük lif ihtiyacını karşıladığı aynı zamanda protein içeriği açısından da zenginleşme sağladığı tespit edilmiştir. 

 



 %5 katkı oranı ile besinlere eklendiğinde lezzet acısından önemli bir fark yaratmasa da renklerinin koyulaşmasına neden olmaktadır. Hurma çekirdeğinin unu antioksidan aktivitesini arttırdığı da tespit edilmiştir. Söz konusu özellikleri nedeni ile hurma çekirdeği unu, diyet lifi ve doğal antioksidanların ucuz bir kaynağı olarak unlu mamullerin üretiminde fonksiyonel bir gıda maddesi olarak kullanılabilme özelliğine sahiptir. 

 

 Hurma üzerine yapılan araştırmalarda hurmanın önemli oranda antioksidan bileşenlere sahip olduğu görülmektedir. Güçlü antioksidan özelliği ile birçok hastalığın önlenmesine yardımcı olduğu düşünülmektedir. Hurma çekirdeği hurma meyvesinin ağırlığının %6-15’ini oluşturmaktadır. Çekirdek ekstraktının sahip olduğu toplam fenolik, flavonoid, kateşin ve epikateşin içeriğinden dolayı önemli bir antioksidan kapasiteye sahip olduğu bulunmuştur. Hurma çekirdeğinin polifenol içeriği ve antioksidan kapasitesi, üzüm çekirdeği gibi antioksidan kapasitesi yüksek besinlerle karşılaştırıldığında 10 kat daha fazla olduğu görülmüştür. Hurma çekirdeği yağının fenol içeriği zeytin yağından daha yüksek olup fenolik bileşiklerden zengin bir kaynaktır. 

 



 Güçlü antioksidan özelliği ile hurma çekirdeğin prostat sorunları, damar sertliği gibi birçok hastalığı önlemesine ve iyileşmesine yardımcı olduğunu düşünülmektedir. Hurma çekirdeğinden yapılan kahvenin bağırsak gazlarına iyi geldiği düşünülmektedir. Ek olarak hurma çekirdeği su ile kaynatılırsa böbrek ve safra taşlarına iyi geldiği düşünülmektedir.   

 

 Yine son zamanlarda kafeinden uzak durmak isteyen veya kafein dokunan ama kahveden de uzak kalamayan bireyler için de iyi bir kahve alternatifi oluşturmaktadır. Kurutulup, öğütülüp toz haline gelen hurma çekirdeği aynı kahve pişirme teknikleriyle kullanılabilmektedir. Fakat yapılan çalışmalarda hurmadaki bu zengin içeriğin kavurma işleminden etkilendiği ve antioksidan kapasitesi ile fenolik madde içeriğinde azalmalar olduğu tespit edilmiştir. 





 

 Son zamanlarda yaşlanmayı yavaşlatıcı bakım ürünlerinde (antiaging) bitkisel kaynaklı hormonlara (fitohormonlar) daha çok önem verilmektedir. Hurma çekirdeği de fitohormonlar açısından zengindir. Bu nedenle hurmanın hormonal etkilerinden güzellik sektöründe de yararlanılmaktadır. Bir araştırmada 46-58 yaş arası bayanlara göz etrafındaki kırışıklıklar için hurma çekirdeği kremi önerilmiştir. Beş haftalık bir deneme süresi sonunda kırışıklık yüzeyinde %27,6, kırışıklıkların derinliklerinde ise %3,52 oranında bir azalma saptanmıştır. Bayanların %60’ında gözle görülür iyileşmeler sağlanmıştır. 

 

 Hurma çekirdeğinin de hayvan beslenmesinde kullanılabileceği gösterilmiştir. Hurma çekirdeği unu verilen farelerin selülozla beslenenlere göre daha fazla kilo aldıkları saptanmıştır. Biyolojik değeri düşük olmakla birlikte, hurma çekirdeğinin protein içeriğinin %7,13-10,36, yağ içeriğinin ise %6,32-9,28 arasında olduğu bilinmektedir  

 


 Hurmanın etli kısmında %0,2-0,5 yağ bulunurken çekirdeğindeki yağ oranı %7,7-9,7 arasındadır. Çekirdeğinde 14 çeşit yağ asidi bulunur. Doymamış yağ asitleri arasında “palmitoleic”, “oleic”, “linoleic” ve “linolenic” asitler vardır. 

 



 Hurma çekirdeği atıklarından elde edilen aktif karbon da,  zehirli bir madde olan kromun sıvılardan temizlenmesinde kullanılmaktadır. 

 



KAYNAKLAR 


DOI: 10.24323/akademik-gida.758841 

Konuralp Tıp Dergisi 2012;4(3):62-68 –besin değeri ve sağlık açısından hurma 

Konuralp Tıp Dergisi 2012;4(3):62-68 


 

Bu Blog İçin Durumunu Belirt

Love

2

Cool

0

Geeky

0

Lol

0

Meh

0

Omg

0

Thnk

1

Angry

0

Yorumda isminiz görünsün mü ?

Benzer Bloglar